Chase Verslag 25/26 mei 2009

Inleiding

Veel “weergekken” wisten al dagen van te voren dat het rond de 26e mei wel eens zeer interessant kon gaan worden op weergebied. Dagen van te voren berekenden de computermodellen dat we met serieus onweer te maken zouden krijgen. Maar zoals heel vaak in onweersituaties komt dit uiteindelijk neer op veel nowcasten. Het blijft toch vaak onzeker en onvoorspelbaar tot op het laatste moment. Er hangt veel af van de trekrichting en voeding voor het blijven bestaan van deze onweercomplexen. Zijn alle ingrediënten aanwezig? Is de trekrichting wel de goede kant op enz. Maar hoe dichterbij de maandag kwam. Duidelijk werd dat we op de een of andere manier een afstraffing van de zomerwarmte zouden krijgen. Er werd een neerslagsignaal berekend, Een flinke temperatuursdaling was zichtbaar. Cape en Lifted Index waren lekker explosief. ECMWF en GFS geven voor maandag de meest overtuigende onweerskans tot nu toe dit jaar. Kortom de situatie leek alle ingrediënten te hebben om voor een flink onweer spektakel te gaan zorgen. Op de dag zelf is het dan een kwestie van nowcasten, overleggen met elkaar en dan startpositie voor de chase bepalen. Vooraf werd voor het westen van het land de beste “Chase papieren” afgegeven. Uiteindelijk bleek dat vanwege de grote van deze onweercomplexen bijna het hele land een weeravond/nacht zou krijgen om nooit te vergeten. Enerzijds door de schade die dit alles met zich mee bracht. Of door het natuurgeweld wat mensen wakker hield. En anderzijds door de “weergekken” die de kans kregen een unieke Chase ervaring te creëren.

De totaal gereden route: Nieuw-lekkerland - Kinderdijk - Alblasserdam - Kinderdijk - Nieuw-lekkerland - Streefkerk - Oud-Alblas - Nieuw-lekkerland - Kinderdijk (De letters geven de plekken aan waar ik ben gestopt ben / foto's gemaakt heb. Hoe feller de blauwe lijn hoe vaker ik daar gepasseerd ben.)

Aantal kilometers gereden: 44

Humeur: Goed, vol verwachting, spannend, gevolgd door een adrenaline kick en op het einde zelfs een beetje angstig.

Voorbereidingen en op pad.

Via de mail heeft het gehele team contact gehad met elkaar. Er wordt afgesproken dat we als er meer duidelijkheid is over de trekrichting etc we bepalen waar we naar toe gaan. Dus zogezegd zo gedaan. Maandagochtend geeft de Estofex: level 2 voor de gehele Benelux.

We bevinden ons in warme en onstabiele lucht. Ook zien we maandagochtend dat er een MCS (Afkorting van Mesoscale Convective System; Een MCS is een groot multicelcluster (tot tienduizenden km²) dat lang kan overleven. MCS-complexen geven doorgaans grote hoeveelheden neerslag en bliksemactiviteit aan de randen van het complex.) boven Bretagne lekker actief is en langzaam onze richting op komt. Uiteindelijk is de verwachting dat een restant Limburg zal bereiken in de middag. De rest zal richting Engeland trekken. Er lijkt een soort paniek uit te breken of dit systeem roet in het eten gaat gooien. Kan het nu nog wel genoeg opwarmen? Gelukkig is de dag nog lang. In principe is de verwachting dat we pas in de loop van de avond wat gaan beleven, maar toch de cameraspullen gepakt en meegenomen naar het werk. Want helaas moet er ook op zo’n dag gewoon gewerkt worden. Tussendoor op het werk wordt de situatie nauwlettend in de gaten gehouden. OMHOOGé

Weerkaart

Uiteindelijk is het pas in de namiddag als het eerste onweercomplex in de buurt komt. Lokaal vallen er in België grote hagelstenen. En verder was dit in Spanje geboren onweercomplex erg bijzonder vanwege de zeer lange levensduur (bijna 24hr). Het complex trekt over Zuid-Limburg en België richting Duitsland weg. OMHOOGé

Bliksem

Satellietopname

Neerslag

OMHOOGé

Het echte werk

Inmiddels was het 18.30 uur en reed ik van mijn werk naar huis. Even snel wat eten en gelijk de situatie bekijken op het internet. het weerforum weerwoord.be geeft samen met buienradar.nl meestal snel een duidelijk beeld van de actuele situatie.

Eigenlijk had ik nog een verjaardag waar ik graag nog even naar toe wilde. Nadat ik de situatie bekeken had was de conclusie dat ik daar zeker nog wel even naar toe kon gaan. Na contact met het Extreem Weer Chase Team nam ik al mijn spullen mee naar de verjaardag zodat ik direct daar vandaan kon vertrekken. Marco, een van de extreemweer leden, hield mij via de mobiel ook op de hoogte.

Omstreeks 21.00 uur kreeg ik een sms van Marco, dat er een Squall Line (Engelse benaming voor een multicelonweer dat zich heeft gerangschikt in een lijnvorm) met een Shelfcloud (Wolkenformatie die soms aan de voorzijde van een zware bui te vinden is en vaak uit meerdere lagen bestaat) aankwam en waarschijnlijk omstreeks 22.00 uur bij mij zou zijn. Gelukkig kon ik op de verjaardag ook even op internet kijken om op de hoogte te blijven. Er zat veel bliksem op. De lucht betrok en het werd steeds donkerder vanuit het zuidwesten. Tegen 22.00 uur besloot ik mijn chase te beginnen. Ik hoefde niet ver, want zodra ik op de dijk bij de molens van Kinderdijk was, had ik vrij zicht. De Shelfcloud hing in volle glorie voor me. Onder het gezoem en gesteek van veel vele muggen heb ik diverse foto's gemaakt. Opvallend was het feit dat er vanuit het niets ineens een hevige wind opstak. Mijn zware statief had zelfs moeite te blijven staan. De eerste druppels vielen, dus besloot ik de rest van de show te volgen vanuit mijn chasemobiel. De bui denderde in sneltreinvaart voorbij en de onweersactiviteit viel eigenlijk, net als de neerslag (0,2 mm) een beetje tegen. De activiteit zakte af en heb ik Marco nog even gebeld hoe de situatie bij hem was en wat we zouden doen. Uiteindelijk bleek ook in Vlaardingen de bliksemactiviteit een beetje tegen te vallen. Later bleek dat de bui meer westelijk een hogere activititeit had waarvan ook een groot gedeelte op de noordzee. Deze cel trok verder over Noord-Holland en met name Friesland. Maar we begonnen pas net, want dit complex was nog niet over of het volgende lag al voor de deur. Marco en ik besloten vanuit onze eigen regio het geheel te volgen. Gezien het nachtwerk zou worden, wel zo prettig en we kregen het toch wel over ons heen. We zouden via de mobiel contact houden.

Ik besloot even naar huis te gaan om te kijken op het internet voor een update. Ik was toch vlakbij. OMHOOGé

De weerdata van deze Squall Line en Shelfcloud

Bliksem

Satellietopname

Neerslag

OMHOOGé

De foto's gemaakt met Canon EOS 1000D met de Sigma 18-50 mm F2.8 EX DC lens:

OMHOOGé

Nadat ik thuis even op internet had gekeken besloot ik omstreeks 23.00 uur direct weer te gaan rijden. Ondertussen kreeg ik van Marco ook een sms dat er nu heftiger weer aankwam met een zeer hoge bliksem activiteit. Een fotogeniek onweer! Toen ik eenmaal op de dijk reed besloot ik richting Alblasserdam te rijden. Aan de kant van de rivier de Noord had ik beter zicht op het geheel. Hier heb ik langs de dijk op een aantal plekken gestaan. Uiteindelijk een mooi plek gevonden voor wat foto's. Ik had met Marco nog wat sms contact. Het bleek een verdachte cel te zijn met tornado potentie. Marco zat er vanuit Vlaardingen nog meer in. Ik keek meer vanaf de zijlijn op deze cel. Het voordeel was dat het daardoor bij mij vooralsnog lekker droog bleef en ik perfect foto's kon maken. Al snel zag ik dat ik een ander plekje op moest zoeken. De bliksems concentreerden zich meer richting Rotterdam en Krimpen. Ik besloot richting de punt te rijden. Een plek in Kinderdijk waar je mooi zicht hebt op de rivier de Lek en kan kijken in de richting Rotterdam en Krimpen. Hier heb ik opnieuw vanuit de auto foto's gemaakt. Lang leve de rijstzakken. Door deze in het portier te leggen kon ik foto's maken met een langere sluitertijd zonder statief te gebruiken. Er was ook een shelfcloud zichtbaar. Hier heb ik diverse mooie bliksemsfoto's gemaakt. Ik baalde wel, want ik kwam er te laat achter dat mijn focus verdraaid was, wat resulteerde in onscherpe bliksemfoto's. Gelukkig kon ik nog een paar scherpe maken. Het was zeker fotogeniek onweer. In het begin veel CG-bliksem (Cloud-Ground-bliksem dus een bliksem wolk-aarde) en later veel IC-bliksem (Intra Cloud bliksem wat bliksem tussen wolken met een negatieve lading betekent). Even na middernacht besloot ik naar huis te gaan om te kijken op internet naar de actuele situatie.

Weerdata

Neerslag en Bliksem

OMHOOGé

De foto's gemaakt met Canon EOS 1000D met de Sigma 18-50 mm F2.8 EX DC lens:

OMHOOGé

Eenmaal thuis aangekomen zag ik dat er nog een onweercomplex in aantocht was wat later samensmolt met nog een onweercomplex vlak daarachter. Men maakte zich zorgen over één cel binnen het onweercomplex die vanuit Frankrijk onze kant op kwam. Deze leek supercell achtige trekjes te vertonen. Later wordt er op het weerforum ook melding gemaakt van 6cm hagelstenen. Kenmerken van een supercell zijn dat deze roteert rond haar verticale as waardoor zo’n cel vaak krachtiger is dan een klassieke onweercel. Vooral de stijgbewegingen in zo’n cel zijn zeer krachtig. En dat levert weer grote hagelstenen op.

Uiteindelijk bleek dat dit inderdaad een supercell was die een spoor van grote hagelstenen heeft getrokken van Noord-Frankrijk tot over Nederland. Er vielen hagelstenen van gemiddeld 4 tot 6 cm met uitschieters tot 10 cm. Ook kwamen er zware windstoten van lokaal zelfs meer dan 100 km/h. Omdat de bomen deze tijd van het jaar volop in het blad staan, zijn ze niet opgewassen tegen zulke zware windstoten en hebben deze dus ook veel schade opgelopen. Doordat de complexen zich snel voortbewogen viel de wateroverlast mee.

Aangezien het nog even zou duren voor het bij mij was besloot ik even op bed te gaan liggen met de laptop erbij. Dit was omstreeks 01.30 uur. Inmiddels had ik via internet wel begrepen dat het serieus heftig weer was, wat deze kant op kwam. Ik was even in tweestrijd... thuisblijven bij de katten of er nog ff op uit. Uiteindelijk kon ik het natuurlijk niet laten om toch weer even de auto te pakken en de dijk op te rijden. Dit deed ik dan ook omstreeks 03.30 uur.

Nou heftig was het zeker wat ik toen heb meegemaakt. Een enorme bliksemactiviteit. Echt niet normaal. Dit heb ik in Amerika wel gezien, maar in Nederland is dat een hele tijd geleden. Minimaal 60 per minuut en ik denk zelfs nog meer. Het bleef constant oplichten. Echte bliksemslangen zag ik weinig. Bovendien regende het al, dus foto's maken werd lastig. Ik besloot op de dijk even te blijven staan om te kijken en een filmpje te maken, want foto's maken was niet te doen. Ondertussen was ik aan het filmen en werd ik overvallen door een soort valwind (downburst). Ineens een enorme windtoename, regen en hagel. Heel de auto schudde heen en weer. Ik vond het maar niks om te blijven staan. Op dat moment vond ik het een beetje angstaanjagend. Daarom gooide ik m'n mobiel aan de kant en reed ik door naar een plek waar ik in de luwte van de huizen stond. Ik zag geen hand voor ogen, maar ja ik wilde daar weg, dus gelukkig kon ik de dijkroute wel dromen. PPPFFFF dat was echt heftig zeg! Na enkele minuten werd het zich weer beter en besloot ik de dijk verder terug richting Streefkerk te rijden. Ik wilde weten of er schade was enz. Hier heb ik toen ook een filmpje van gemaakt. Overal lagen bladeren en takken op de weg. Bizar was ook dat ik een hagelzone tegenkwam waar het wat heftiger had gehageld. Er lag een heel veld met 1cm steentjes in een strook van een meter of 5 breed. Tussendoor had ik ook nog contact met Marco. Die was ook nog wakker en had zo ongeveer hetzelfde meegemaakt. Ik besloot naar bed te gaan, want ik moest gewoon werken straks en daarvoor wilde ik nog even een rondje rijden om te kijken of er nog schade zichtbaar zou zijn bij daglicht.

De weerdata

(klik voor vergroting op de afbeelding) Onweersneus en windtoename tijdens de downburst zichtbaar dankzij metingen Weerstation binnen de bebouwde kom. OMHOOGé

De filmpjes, puur om een beetje het gevoel mee te krijgen van het geheel. De bliksemactiviteit was veel hoger dan je op de filmpjes ziet. Op de een of andere manier komt dat door het beperkte bereik en groothoek niet helemaal over (bekend probleem).

Filmpje waarin ik de downburst over me heen krijg en de mobiel aan de kant gooit

Filmpje waarin ik van Streefkerk richting huis rij en de "schade" en hagelspoor laat zien

De volgende dag

Na ongeveer 2,5 uur slapen werd ik bijna mijn bed uit gedrild. Uitgerekend vanochtend gingen ze in de woning boven mij klussen! Dus ja slapen was er niet meer bij. Eigenlijk maar goed ook, want nu kon ik mooi nog even foto's gaan maken voordat ik naar mijn werk moest. Ik heb een rondje gereden door de polder en trof op diverse plaatsen vooral afgebroken takken en vele bladeren aan. Op Kinderdijk aan de punt was de schade het grootst. Hier waren enorme takken van een boom afgekomen.

De foto's gemaakt met Canon EOS 1000D met de Sigma 18-50 mm F2.8 EX DC lens:

Radarbeelden animatie van de gehele periode

Nieuwsberichten:

OMHOOGé

http://www.knmi.nl/cms/content/56761/onweersbuien_bezorgen_overlast_in_groot_deel_europa

http://nieuws.buienradar.nl/achtergronden_Noodweer_trekt_over_Nederland_00061.aspx

http://www.kmi.be/meteo/view/nl/66980-Recent.html?view=3187174